- Ի՞նչ հնարավորություններ է ստեղծում COP17-ը բանկային համակարգի համար, և ի՞նչ պետք է միջազգային հանրությունն իմանա Հայաստանի մասին։
- COP17-ը հնարավորություն է ցույց տալու, որ կայուն ֆինանսավորումը շատ ավելին է, քան պարզապես բնապահպանական պարտավորությունների կատարումը։ Խոսքը ոչ միայն շրջակա միջավայրի պահպանության և բիզնեսի կայուն զարգացման, այլ նաև ընկերությունների համար ֆինանսական միջոցների ներգրավման և Հայաստանի երկարաժամկետ մրցունակության բարձրացման մասին է։
Կարևոր է, որ միջազգային հանրությունը Հայաստանը դիտարկի որպես կայուն ներդրումների զարգացման մեծ ներուժ ունեցող շուկա, որտեղ բանկային համակարգը կարող է աջակցել բիզնեսներին և ֆինանսական միջոցներն ուղղել կլիմայական նպատակներին համահունչ ծրագրերի իրականացմանը։
Այս ներդրումները կարող են օգնել ընկերություններին ամրապնդել իրենց դիրքերը և ավելի պատրաստ լինել ապագա մարտահրավերներին։
- Ի՞նչ է փոխում ածխածնային արտանետումների հաշվառումը Բանկի ներսում։
- Ածխածնային արտանետումների հաշվառման ֆինանսական կազմակերպությունների գործընկերությանը (PCAF) միանալը կարևոր քայլ էր՝ կլիմայական պարտավորություններից չափելի և տվյալահեն գործողությունների անցնելու ճանապարհին։
Մենք օգտագործում ենք PCAF-ի տվյալները՝ ածխածնային արտանետումները չափելու համար։
2025 թվականին Բանկի վարկային ռիսկի արժեքի հաշվարկման գործընթացում ներառել ենք նաև բնապահպանական և սոցիալական ռիսկերը։ Գործնականում սա նշանակում է, որ հաճախորդի վարկային հայտը դիտարկելիս գնահատում ենք նաև նրա գործունեության բնապահպանական և սոցիալական ռիսկերը՝ դասակարգելով դրանք ցածր, միջին կամ բարձր ռիսկայնության խմբերում։ Այս գնահատումն իր հերթին ազդում է վարկավորման որոշման վրա։
Արդեն տեսնում ենք, որ այս մոտեցումն օգնել է մեր հաճախորդներին ավելի լավ գիտակցել իրենց գործունեության ազդեցությունը հասարակության և շրջակա միջավայրի վրա։
- Ինչպե՞ս է Բանկն օգտագործում միջազգային գործընկերությունները Հայաստանում կանաչ ներդրումներին աջակցելու համար։
- Եվրոպական ներդրումային բանկի (ԵՆԲ) հետ 100 մլն եվրոյի համագործակցությունը կարևոր ձեռքբերում է մեր անմիջական համագործակցության շրջանակում։
Այս ֆինանսավորման ծրագիրն ընդլայնում է երկարաժամկետ ֆինանսավորման հասանելիությունը՝ աջակցելով արտադրողական ներդրումներին, բիզնեսների արդիականացմանը, տեխնոլոգիական զարգացմանն ու երկարաժամկետ մրցունակության բարձրացմանը։
Ծրագրի միջոցների ավելի քան 10%-ը նախատեսված է կանաչ վարկավորման համար, այդ թվում՝ էներգաարդյունավետության բարձրացման և վերականգնվող էներգետիկայի նախագծերի ֆինանսավորմանը։
Ֆինանսավորման մի մասը կարող է տրամադրվել նաև տեղական արժույթով՝ օգնելով բիզնեսներին ավելի արդյունավետ կառավարել արժութային ռիսկերը։
Մենք ԵՆԲ-ի հետ գործընկերությունը դիտարկում ենք ոչ միայն որպես երկարաժամկետ ֆինանսավորման աղբյուր, այլև որպես ֆինանսական միջազգային կապերն ամրապնդելու և Հայաստան նոր կապիտալ ու փորձառություն ներգրավելու հնարավորություն։
«Ամենաարդյունավետ կանաչ ներդրումներն այն ներդրումներն են, որոնցում բնապահպանական և բիզնես նպատակները փոխլրացնում են միմյանց»։
- Ի՞նչ նախագծերի ֆինանսավորման պահանջարկ ունեն այսօր հայկական բիզնեսները, և ինչպե՞ս է դա նպաստում ավելի կանաչ տեխնոլոգիաների ներդրմանը։
- Վերակառուցման և զարգացման եվրոպական բանկի Կանաչ տնտեսության ֆինանսավորման ծրագրի (EBRD-GEFF) շրջանակում համապատասխան չափանիշներին բավարարող ընկերությունները կարող են օգտվել տեխնիկական աջակցությունից և ֆինանսական խրախուսումից։
Կախված ֆինանսավորման նպատակից և ծրագրի համապատասխանության չափանիշներից՝ հաճախորդները կարող են ստանալ ներդրման գումարի 10–15%-ի չափով ֆինանսական խրախուսում՝ բարելավելով ներդրման տնտեսական արդյունավետությունը։
Շատ դեպքերում մեր հաճախորդների բիզնես ծախսերը կրճատվել են մինչև 30–40%-ով։
Այսօր պահանջարկ ունեն հատկապես էլեկտրոմոբիլները, վերալիցքավորվող մարտկոցները և ավանդական էներգակիրներից կախվածությունը նվազեցնող լուծումները։
Աճում է նաև էլեկտրոմոբիլների լիցքավորման ենթակառուցվածքների նկատմամբ հետաքրքրությունը, քանի որ բիզնեսները ձգտում են ներդնել ավելի արդյունավետ և կայուն տրանսպորտային լուծումներ։
Մենք համոզված ենք, որ կանաչ ներդրումներն առավել արդյունավետ են այն դեպքում, երբ բնապահպանական և բիզնես նպատակները փոխլրացնում են միմյանց՝ միաժամանակ նպաստելով թե՛ շրջակա միջավայրի պահպանությանը, թե՛ բիզնեսի զարգացմանը։
- Նայելով դեպի 2030 թվականը՝ ինչպիսի՞ դեր պետք է ունենա Արդշինբանկը Հայաստանի նոր սերնդի ընկերությունների և ներդրումների զարգացման գործում։
Մենք Հայաստանի և նրա զարգացման հաջորդ փուլի ապագան տեսնում ենք նորարարությունների, տեխնոլոգիաների, արտադրողականության բարձրացման և դիմակայունության ամրապնդման մեջ։
Մեծ ներուժ ենք տեսնում այն ընկերություններում, որոնք պատրաստ են մրցակցել միջազգային շուկաներում, ներդնել նոր տեխնոլոգիաներ, բարձրացնել արդյունավետությունը և արագ արձագանքել համաշխարհային տնտեսության փոփոխություններին։
Արդշինբանկի նպատակն է աջակցել այս զարգացմանը՝ ֆինանսավորելով ներդրումներ, որոնք կարող են այդ հավակնոտ նպատակները վերածել երկարաժամկետ աճի։
Մենք համոզված ենք, որ այս ապագայի կերտումը համատեղ ջանքեր է պահանջում։
Անհրաժեշտ է ամրապնդել կապերը հայկական բիզնեսների, ֆինանսական հաստատությունների, միջազգային ներդրողների և զարգացման գործընկերների միջև՝ համախմբելով կապիտալը, գիտելիքը, փորձառությունն ու հավակնոտ նպատակները՝ տնտեսական նոր արժեք ստեղծելու համար։
Արդշինբանկ․ Հայաստանի լավագույն բանկը՝ ավելի կանաչ ապագայի ճանապարհին
2026 թվականին Euromoney միջազգային հեղինակավոր պարբերականը Արդշինբանկին ճանաչել է Հայաստանի լավագույն բանկ՝ գնահատելով Բանկի բարձր ֆինանսական արդյունքները, զարգացման հավակնոտ նպատակներն ու հաճախորդակենտրոն մոտեցումը, որոնք նպաստում են Հայաստանի տնտեսական աճի նոր փուլին։
Վարկավորման ծավալների աճը, թվային ծառայությունների զարգացումն ու սպասարկման որակի շարունակական բարելավումն ամրապնդել են Արդշինբանկի դիրքերը Հայաստանի բանկային համակարգում՝ մեծացնելով նրա դերակատարումը երկրի տնտեսության զարգացման գործում։
2025 թվականին Բանկի վարկային պորտֆելն աճել է 30.3%-ով, հաճախորդների թիվը գերազանցել է 912 հազարը, իսկ կորպորատիվ և ՓՄՁ վարկերի պորտֆելը հասել է 2.25 մլրդ ԱՄՆ դոլարի՝ 2024 թվականի համեմատ գրեթե կրկնապատկվելով։
Այս արդյունքների հետևում ավելի քան 2,300 աշխատակիցներն են, 73 մասնաճյուղերն ու ժամանակակից մոբայլ և օնլայն հարթակները, որոնք հաճախորդների համար ապահովում են բանկային ծառայությունների լայն հասանելիություն։
Հայկական բիզնեսների համար այս հնարավորություններն առավել կարևոր են, երբ դրանք զարգացման նոր հեռանկարներ են բացում։
2026 թվականին Արդշինբանկն ընդլայնել է բիզնես վարկերի ավտոմատացված օնլայն տրամադրման հնարավորությունները և վերագործարկել ՓՄՁ-ների համար նախատեսված թվային հարթակը՝ փոքր և միջին ձեռնարկությունների համար ֆինանսավորումը դարձնելով ավելի հասանելի և արդյունավետ։
Միջազգային ֆինանսական կառույցների հետ համագործակցությունը ևս ընդլայնում է բիզնեսի ֆինանսավորման հնարավորությունները։ Եվրոպական ներդրումային բանկը (ԵՆԲ) Արդշինբանկի հետ զարգացնում է 100 մլն եվրոյի համագործակցության ծրագիր՝ ուղղված հայկական ձեռնարկությունների աջակցությանը։
Այս գործընկերություններն ամրապնդում են Արդշինբանկի դերը՝ որպես կապող օղակ հայկական ընկերությունների և միջազգային ֆինանսական կառույցների միջև՝ օգնելով բիզնեսներին ներգրավել անհրաժեշտ ֆինանսավորում, արդիականացնել գործունեությունն ու ներդնել նոր տեխնոլոգիաներ։
Հաջորդ կարևոր քայլը ֆինանսական այս ներուժը Հայաստանի կայուն զարգացման նպատակներին ծառայեցնելն է։
Արդշինբանկի 2025–2027 թվականների ռազմավարությամբ բնապահպանական, սոցիալական և կլիմայական գործոնները ներառվում են կորպորատիվ կառավարման, ռիսկերի կառավարման, բանկային պրոդուկտների մշակման և վարկային պորտֆելի զարգացման գործընթացներում։
2026 թվականի ընթացքում Բանկը նախատեսում է մշակել կանաչ և կայուն վարկավորման ներքին դասակարգման համակարգ, որը կստեղծի առավել հստակ հիմքեր այս ուղղությամբ ֆինանսավորման համար։
Այս նպատակների իրականացման համար արդեն իսկ նախատեսված են կոնկրետ ֆինանսական միջոցներ։ Եվրոպական ներդրումային բանկի 100 մլն եվրոյի ֆինանսավորման ծրագրի առնվազն 10%-ը հատկացվելու է կանաչ վարկավորմանը, այդ թվում՝ վերականգնվող էներգետիկայի և էներգաարդյունավետության նախագծերին։
Բանկի ռազմավարությամբ նախատեսվում է նաև 2025 թվականից բնապահպանական և սոցիալական գործոնների ներառումը վարկային ռիսկերի գնահատման գործընթացում։
Այսպիսով, կայուն զարգացումը դառնում է ֆինանսավորման որոշումների կայացման կարևոր բաղադրիչ։ Դրան զուգահեռ Բանկը շարունակում է զարգացնել միջազգային համագործակցությունն ու կապիտալի շուկաներում իր հնարավորությունները, այդ թվում՝ 2026 թվականին պարտատոմսերի թողարկման և տեղաբաշխման միջոցով։
Վերակառուցման և զարգացման եվրոպական բանկի (ՎԶԵԲ) հետ Արդշինբանկի երկարամյա համագործակցությունը ևս նպաստում է կանաչ տեխնոլոգիաների ներդրմանը՝ Կանաչ տնտեսության ֆինանսավորման ծրագրի (GEFF) շրջանակում։
Ծրագրի պահանջներին համապատասխանող ընկերությունները կարող են օգտվել տեխնիկական աջակցությունից և, կախված նախագծի համապատասխանության չափանիշներից, 10–15% ֆինանսական խրախուսումից։
Ֆինանսավորումը ներառում է էլեկտրոմոբիլների, էներգիայի կուտակման մարտկոցային համակարգերի, էներգաարդյունավետ լուծումների և լիցքավորման ենթակառուցվածքների ներդրումը՝ նպաստելով ռեսուրսների առավել արդյունավետ օգտագործմանն ու կայուն ներդրումների հասանելիությանը։
Այս բոլոր նախաձեռնություններն Արդշինբանկի աճին հաղորդում են ավելի լայն նշանակություն։
Թվային ծառայությունները ֆինանսավորումն ավելի հասանելի են դարձնում բիզնեսների համար, միջազգային գործընկերություններն ընդլայնում են ֆինանսական ռեսուրսների ներգրավման հնարավորությունները, իսկ կայուն զարգացման սկզբունքներն ուղղորդում են դրանց նպատակային օգտագործումը։
Ֆինանսավորման այս համալիր մոտեցմամբ Արդշինբանկն աջակցում է հայկական ընկերություններին՝ իրենց հավակնոտ նպատակները վերածելու իրական ներդրումների, արդիականացման և տեխնոլոգիական առաջընթացի՝ նպաստելով Հայաստանի տնտեսական զարգացման նոր փուլին։
